Vergelijking van hormoonpatronen vóór de overgang, tijdens de overgang en na de menopauze Hartscreening

Geschatte leestijd: 9 minuten

Hormonen en hartklachten bij vrouwen: de overgang uitgelegd

Hormonen en hartklachten bij vrouwen kunnen samenhangen, maar een hormonale verandering verklaart niet automatisch elke klacht. Misschien merkt u een bonzend hart, slaapt u slechter of raakt u sneller vermoeid. Wat hoort bij de overgang en wanneer is onderzoek verstandig? In deze blog leest u over hartkloppingen tijdens de overgang, oestrogeen en hartgezondheid en atypische overgangsklachten herkennen. Ook bespreken we hormoontherapie en hart- en vaatziekten: wat kan behandeling betekenen en welke afwegingen zijn belangrijk? Zo krijgt u inzicht in hormonale veranderingen, mogelijke andere oorzaken en passende vervolgstappen.

Betaalbare hartcheck en hartonderzoeken in Nederland Friesland en Drachten Hartscreening

Hoe hangen hormonen en hartklachten bij vrouwen samen?

Hormonen zijn boodschapperstoffen die lichaamsprocessen aansturen. Oestrogeen en progesteron regelen onder meer de menstruatiecyclus. Rond de overgang verandert hun productie: eerst ontstaan schommelingen, later blijven de oestrogeenspiegels lager. Deze veranderingen kunnen samengaan met klachten, zonder dat er direct sprake is van een hartaandoening.

De overgang beslaat meerdere jaren. De menopauze is de laatste menstruatie, die achteraf wordt vastgesteld na twaalf maanden zonder menstruatie. Veranderingen kunnen dus al beginnen terwijl u nog menstrueert. Daarnaast beïnvloeden leeftijd, stress, slaap, medicatie en bestaande aandoeningen hoe u zich voelt. Een verklaring vraagt daarom om uw hele verhaal, niet alleen om uw leeftijd of een hormoonwaarde.

Schematisch verloop van oestrogeen en progesteron tijdens een menstruatiecyclus van 28 dagen. Hartscreening

Oestrogeen en hartgezondheid: wat verandert er?

Oestrogeen beïnvloedt onder andere de vaatwand en de verwerking van vetten in het bloed. Tijdens de overgang kunnen het LDL-cholesterol en de hoeveelheid buikvet toenemen. LDL is het cholesterol dat bij verhoogde waarden bijdraagt aan slagaderverkalking. Ook de bloeddruk verdient in deze levensfase aandacht.

Het verband is ingewikkelder dan ‘minder oestrogeen veroorzaakt hartziekten’. Veroudering, erfelijkheid en leefstijl spelen eveneens mee. De overgang is daarom vooral een geschikt moment om uw risicoprofiel opnieuw te bekijken.

Een overgang vóór het 45e jaar hangt samen met een hoger later hart- en vaatrisico. Bespreek dit met uw arts, zeker wanneer de eierstokfunctie al vóór uw veertigste afneemt.

HartScreening.nl-Promo-Drachten-Friesland-hartonderzoeken en controles

Typische overgangsklachten: wat hoort erbij?

Opvliegers en nachtzweten behoren tot de vasomotore klachten: klachten door veranderingen in de temperatuurregeling en vaatreacties. Een opvlieger kan gepaard gaan met warmte, roodheid, zweten en een snellere hartslag. Vaginale droogheid past eveneens bij de overgang, maar is géén vasomotore klacht.

Slaapproblemen kunnen door nachtzweten ontstaan, maar ook andere oorzaken hebben. Vermoeidheid, prikkelbaarheid en moeite met concentreren kunnen daarop volgen. Hoeveel hinder u ervaart, verschilt sterk per persoon.

Veelvoorkomend betekent niet dat u klachten moet verdragen. Bespreek met uw huisarts wat uw nachtrust, werk of dagelijks functioneren belemmert. Samen kunt u bekijken welke ondersteuning of behandeling bij uw situatie past.

Atypische overgangsklachten herkennen zonder alles hormonaal te verklaren

Naast herkenbare overgangsverschijnselen melden vrouwen soms duizeligheid, hoofdpijn, spierpijn, gewrichtsklachten of stemmingsveranderingen. Ook veranderingen aan huid en haar of een opgeblazen gevoel worden genoemd. Zulke verschijnselen zijn echter weinig specifiek: ze bewijzen niet dat de overgang de oorzaak is.

Er bestaat geen klachtenlijst waarmee u zelf alle andere aandoeningen kunt uitsluiten. Stress, slaaptekort, mentale belasting en omstandigheden thuis of op het werk kunnen meespelen. Een klacht kan bovendien meerdere oorzaken tegelijk hebben.

Bij extreme vermoeidheid, aanhoudende somberheid of onverklaarde pijn is beoordeling verstandig. Uw huisarts kan bijvoorbeeld denken aan bloedarmoede, schildklierproblemen, een stemmingsstoornis of een lichamelijke aandoening die nader onderzoek vraagt.

Oestrogeen en progesteron vóór, tijdens en na de menstruatie, met het begin van de nieuwe cyclus gemarkeerd Hartscreening.

Hartkloppingen tijdens de overgang: wanneer verder kijken?

Hartkloppingen zijn het bewust voelen van uw hartslag: snel, bonzend, onregelmatig of alsof een slag overslaat. Ze kunnen optreden rond een opvlieger, maar ook door cafeïne, alcohol, spanning of een hartritmestoornis. Alleen het gevoel vertelt niet welke oorzaak er is.

Noteer wanneer de klachten beginnen, hoelang ze duren en of ze optreden bij inspanning. Bespreek terugkerende of veranderende klachten met uw huisarts.

Bel direct de huisarts of huisartsenpost bij hartkloppingen met benauwdheid, bijna flauwvallen of aanhoudende druk op de borst. Bel 112 bij vermoedelijke hartaanval, bijvoorbeeld aanhoudende borstdruk met zweten of misselijkheid, of bij ernstige acute benauwdheid. Wacht dan niet op een preventieve afspraak.

Welk onderzoek kan duidelijkheid geven?

De beoordeling begint met vragen over klachten, menstruaties, medicatie en uw medische voorgeschiedenis. Daarna kunnen lichamelijk onderzoek, bloeddrukmeting en gericht aanvullend onderzoek volgen. Bij een gebruikelijk overgangsbeeld na het 45e jaar is een hormoonbepaling meestal niet nodig; schommelende waarden geven vaak weinig extra duidelijkheid.

Bij hartkloppingen kan een ECG, een registratie van de elektrische hartactiviteit, zinvol zijn. Een korte registratie mist soms een ritmestoornis die alleen af en toe optreedt. De huisarts kan dan een langere ritmeregistratie overwegen.

Afhankelijk van uw klachten kan bloedonderzoek naar bloedarmoede of schildklierfunctie passend zijn. Een normale uitslag betekent niet automatisch dat klachten hormonaal zijn: aanhoudende verschijnselen verdienen herbeoordeling.

Vergelijking van hormoonpatronen vóór de overgang, tijdens de overgang en na de menopauze Hartscreening

Hormoontherapie en hart- en vaatziekten: een persoonlijke afweging

Hormoontherapie kan hinderlijke opvliegers en nachtzweten verminderen. Of deze behandeling passend is, hangt onder andere af van uw leeftijd, tijd sinds de menopauze, klachten en voorgeschiedenis. De toedieningsvorm telt eveneens mee: oestrogeen via de huid heeft een ander risicoprofiel dan tabletten, onder meer voor trombose, een bloedstolsel in een bloedvat.

Hormoontherapie wordt niet voorgeschreven uitsluitend om hart- en vaatziekten te voorkomen. Dat verschilt van behandeling voor overgangsklachten, waarbij voordelen en risico’s individueel worden afgewogen.

Bespreek eerdere trombose, beroerte, hartziekte of borstkanker altijd met de voorschrijvend arts. Start of stop niet zelfstandig op basis van hartkloppingen. Een normale hartcontrole vervangt deze behandelafweging niet.

Wat kunt u zelf doen voor uw hart?

U hoeft niet eerst precies te weten welke klacht hormonaal is om aandacht aan uw gezondheid te besteden. Kies haalbare stappen: regelmatig bewegen, minder lang achtereen zitten, niet roken en gevarieerd eten met groenten, volkorenproducten, peulvruchten en ongezouten noten.

Maak daarnaast ruimte voor slaap en herstel. Kijk of minder cafeïne of alcohol verschil maakt bij hartkloppingen. Een kort dagboek met klachten, slaap, menstruaties en mogelijke uitlokkers kan het gesprek met uw arts ondersteunen.

Laat bloeddruk, cholesterol en eventuele andere risicofactoren beoordelen wanneer daar aanleiding voor is. Gezonde gewoonten ondersteunen uw hartgezondheid, maar garanderen niet dat overgangsklachten verdwijnen. Vraag hulp als veranderingen moeilijk vol te houden zijn.

Maarten en Marieke Ludwig Hartscreening en Ludwig kliniek 2

Wat kan HartScreening.nl voor u betekenen?

HartScreening.nl heeft de praktijklocatie in Drachten, Friesland, en ontvangt cliënten uit heel Nederland. Het vrouwenhartpakket omvat een intake, bloeddrukmeting, cholesterolonderzoek, ECG, ritmestrook en hartecho, met beoordeling en rapportage door cardioloog Marieke Ludwig.

Daarmee kunnen risicofactoren en bepaalde hartafwijkingen in beeld komen. Het onderzoek stelt geen hormonale diagnose en sluit niet alle hartziekten uit. Een fout-positieve uitslag kan onnodige ongerustheid of vervolgonderzoek geven; een fout-negatieve uitslag kan een afwijking missen. Ook zijn toevalsbevindingen mogelijk.

De rapportage bevat persoonlijke aanbevelingen. Bij bevindingen die verdere beoordeling vragen, kan vervolg via uw huisarts nodig zijn. Bespreek vooraf of preventief onderzoek aansluit bij uw vraag; nieuwe of toenemende klachten vragen eerst passende reguliere zorg.

Samenvatting

Hormonen en hartklachten bij vrouwen vragen om aandacht voor zowel de overgang als andere mogelijke oorzaken. Hormonale veranderingen kunnen klachten begeleiden en samenhangen met veranderingen in het hart- en vaatrisico. Een zorgvuldige beoordeling voorkomt dat alles aan de overgang wordt toegeschreven.

HartScreening.nl ontvangt in de praktijk in Drachten, Friesland, vrouwen uit heel Nederland voor preventief hartonderzoek. Wilt u weten of dit bij uw situatie past? Bekijk de informatie over het vrouwenhartpakket en de onderzoeken, of neem contact op voor overleg.

Goedkoopste hart controle van Nederland Friesland in Drachten

Bronnen

Hartscreening hartcontrole hartcheck hart en vaatziekten drachten friesland groningen drenthe
Hartscreening hartcontrole hartcheck hart en vaatziekten drachten Noord Nederland maak een afspraak

Nieuwste interne links

Interne links